Zagadnienia prawne

  • I KZP 5/26

    Skład 7 sędziów
    Data wpływu: 23 kwietnia 2026 r.

    Czy postanowienie Sądu Najwyższego oddalające kasację albo wniosek o wznowienie  postępowania (czy odmawiające przyjęcia jako oczywiście bezzasadnego takiego wniosku albo stwierdzające brak podstaw do wznowienia z urzędu postępowania) jest prawomocnym orzeczeniem sądu kończącym postępowanie w rozumieniu art. 540 i art. 542 § 3 k.p.k. i w związku z tym, czy postępowanie kasacyjne albo wznowieniowe zakończone takimi orzeczeniami może być wznowione?

  • Data wpływu: 17 kwietnia 2026 r.

    ​Czy wniesienie środka odwoławczego za pomocą wiadomości e-mail, a następnie wydrukowanie jej przez pracownika Sądu lub Prokuratury nakłada na organ procesowy obowiązek wezwania wnoszącego do uzupełnienia braków formalnych pisma w myśl art. 120 § 1 k.p.k., czy też prowadzi do sytuacji procesowej, gdzie mimo nadania przez pracownika Sądu lub Prokuratury środkowi odwoławczemu formy papierowej przez jego wydrukowanie należy wydać orzeczenie bądź to w przedmiocie odmowy przyjęcia środka odwoławczego jako niedopuszczalnego z mocy ustawy, bądź orzeczenie w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania przyjętego środka odwoławczego?

  • I KZP 3/26

    Skład 3 sędziów
    Data wpływu: 20 marca 2026 r.

    1. Jakie czynności procesowe winien podjąć sędzia sądu powszechnego, który uzyskał awans do sądu wyższej instancji w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych ustaw (Dz.U. 2018, poz. 3) - w sprawie przydzielonej mu jako referentowi, w której zapadło już orzeczenie Sądu Najwyższego, którym uchylono wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym - z uwagi na bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (nienależytą obsadę sądu odwoławczego) - w sytuacji, gdy w sprawie w I instancji także orzekał sędzia powołany w wyżej wymienionym trybie, a wobec wylosowanego nowego sędziego referenta w II instancji istnieje rozbieżne orzecznictwo Sądu Najwyższego i sądów powszechnych co do jego bezstronności z uwagi na powołanie w trybie cytowanej ustawy, a dodatkowo strony w sprawie nie składały w ogóle wniosku o wyłączenie tego sędziego, co do którego nigdy nie przeprowadzono też procedury w trybie art. 42a ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo u ustroju sądów powszechnych (Dz.U. 2024, poz. 334);

    2. Czy złożenie podpisów przez sędziego sądu powszechnego na listach poparcia kandydatów do Krajowej Rady Sądownictwa w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych ustaw (Dz.U. 2018, poz. 3) przesądza o braku instytucjonalnej niezależności sądu orzekającego z udziałem takiego „podpisującego listy poparcia sędziego” w przypadku, gdy nigdy nie złożono wobec takiego sędziego wniosku w trybie art. 42a ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. 2024, poz. 334), a taką analizę przeprowadził Sąd Najwyższy jedynie w kilku wyrokach - w trybie rozpoznania nadzwyczajnych środków odwoławczych przez strony, bez możliwości obrony praw sędziego, którego status był kwestionowany - nie dokonując dokładnej analizy przebiegu samego konkursu w procesie nominacyjnym tego sędziego oraz jego kwalifikacji merytorycznych i doświadczenia zawodowego, zwłaszcza gdy tryb ustawowy wyłaniania kandydatów na sędziów do Krajowej Rady Sądownictwa nie uległ w ogóle zmianie?

  • I KZP 2/26

    Skład 3 sędziów
    Data wpływu: 2 marca 2026 r.

    1. Czy wystarczającym do uchylenia wyroku sądu pierwszej instancji jest stwierdzenie naruszenia prawa do obrony oskarżonego jedynie w sensie formalnym to znaczy obrońca nie był na części rozprawy, w której przeprowadzono dowody, bez badania czy miały one wpływ na sytuację procesową oskarżonego (aspekt obrony materialnej)?

    2. Przy udzieleniu odpowiedzi, że wystarczającym do uchylenia wyroku jest naruszenie prawa do obrony w sensie formalnym, czy sąd może poprzestać na uchyleniu wyroku badając uchybienie w aspekcie przedmiotowym i uchylić wyrok w części obejmującej skazanie dotknięte powyższym uchybieniem?

  • I KZP 1/26

    Skład 3 sędziów
    Data wpływu: 25 lutego 2026 r.

    ​Czy udział w składzie sądu okręgowego, rozpoznającego środek odwoławczy od orzeczenia wydanego w pierwszej instancji przez sąd rejonowy, sędziego sądu rejonowego delegowanego przez Ministra Sprawiedliwości w trybie art. 77 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 lipca 2021 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 334 ze zm.) do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie okręgowym, prowadzi do naruszenia art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 6 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej i w konsekwencji skutkuje zaistnieniem bezwzględnej przyczyny odwoławczej - nienależytej obsady sądu, w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.?

  • I KZP 8/25

    Skład 3 sędziów
    Data wpływu: 4 grudnia 2025 r.

    ​Czy sędzia, który ukończył 65 lat w sytuacji gdy, Krajowa Rada Sądownicza nie wyraziła zgody na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego, Sąd Najwyższy Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych odrzuciła odwołanie od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa, a sąd pracy udzielił zabezpieczenia poprzez nakazanie Wojskowemu Sądowi Garnizonowemu dalsze zatrudnianie na stanowisku sędziego tego sądu, jest osobą uprawnioną do orzekania w myśli art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k.?

    Postanowienie SN z dnia 14 stycznia 2026 r. z uzasadnieniem (sygn. akt I KZP 8/25)

  • I KZP 7/25

    Skład 3 sędziów
    Data wpływu: 19 listopada 2025 r.
    Data orzeczenia: 19 marca 2026 r.

    ​Czy prawomocne ukaranie mandatem karnym za wykroczenie stoi na przeszkodzie objęciu czynu ukaranego w tym trybie odmianą czynu ciągłego z art. 12 § 2 k.k.?

    Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 2026 r.

    Prawomocne ukaranie mandatem karnym za wykroczenie stoi na przeszkodzie objęciu czynu ukaranego w tym trybie odmianą czynu ciągłego z art. 12 § 2 k.k.

  • I KZP 6/25

    Skład 3 sędziów
    Data wpływu: 23 października 2025 r.
    Data orzeczenia: 25 marca 2026 r.

    ​Czy sędzia, który ukończył 65 lat w sytuacji gdy, Krajowa Rada Sądownictwa  nie wyraziła zgody na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego, Sąd Najwyższy Izba Kontroli Nadzyczajnej i Spraw Publicznych odrzuciła odwołanie od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa, a sąd pracy udzielił zabezpieczenia poprzez nakazanie Wojskowemu Sądowi Garnizonowemu dalsze zatrudnianie na stanowisku sędziego tego sądu, jest osobą uprawnioną do orzekania w myśl art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k.?

    Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 25 marca 2026 r.

    ​Sędzia po ukończeniu 65 lat, który w terminie, o którym mowa w art. 69 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 334 ze zm.), mającym odpowiednie zastosowanie do sędziów sądów wojskowych z mocy art. 70 § 1 ustawy Prawo o ustroju sądów wojskowych (t.j.: Dz. U. z 2025 r., poz. 1614), złożył oświadczenie woli dalszego zajmowania stanowiska i przedstawił zaświadczenie stwierdzające, że jest zdolny, ze względu na stan zdrowia, do pełnienia obowiązków sędziego, jest osobą uprawnioną do orzekania w myśl art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. tak długo, jak nie zostanie zakończone postępowanie związane z dalszym zajmowaniem stanowiska sędziego lub nie zaistnieje inna przyczyna powodująca przejście sędziego w stan spoczynku. Aby mogło dojść do skutecznego zakończenia takiego postępowania, konieczna jest możliwość wyrażenia zgody na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego przez organ spełniający wymogi mające podstawę w art. 186 ust. 1 i art. 187 ust. 1 Konstytucji RP.

  • I KZP 5/25

    Skład 3 sędziów
    Data wpływu: 15 października 2025 r.

    Czy przepis art. 500 § 2 k.p.k. nakazujący stosowanie odpowiednio przepisów o postępowaniu zwyczajnym, jeżeli przepisy rozdziału dotyczącego postępowania nakazowego nie stanowią inaczej, odsyła do art. 422 § 1 k.p.k. w zakresie wniosku strony o sporządzenie na piśmie i doręczenie uzasadnienia wyroku nakazowego, gdy ten nie zawierał sporządzonego z urzędu takiego uzasadnienia?

  • I KZP 4/25

    Skład 7 sędziów
    Data wpływu: 10 lipca 2025 r.
    Data orzeczenia: 21 stycznia 2026 r.

    1. Czy w stanie prawnym ukształtowanym przez ustawę z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego, ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, ustawy - Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw  (Dz. U. z 2023 r., poz. 1860) w postępowaniu w przedmiocie odszkodowania lub zadośćuczynienia, o którym mowa w art. 8 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 442), Skarb Państwa jest jego stroną?

    w przypadku udzielenia pozytywnej odpowiedzi na pytanie w pkt 1

    2. Czy Skarb Państwa jako strona jest reprezentowany w postępowaniu, o którym mowa w pkt 1 niniejszego wniosku, a jeśli tak, czy reprezentację tę wykonuje prokurator, czy powinna być ona określona na ogólnych zasadach właściwych dla postępowania cywilnego (art. 67 § 2 k.p.c. w zw. z art. 558 k.p.k. w zw. z art. 8 ust. 3 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 442)?

    Dnia 21 stycznia 2026 r. Sąd Najwyższy postanowił odmówić podjęcia uchwały
Przejdź do początku