W związku ze skandalicznymi wydarzeniami z dnia 21 stycznia 2026 r., gdy na polecenie prokuratury funkcjonariusze Policji weszli do siedziby Krajowej Rady Sądownictwa i przeprowadzili czynności w biurze Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych, wyrażam głębokie zaniepokojenie i stanowczy sprzeciw wobec zaistniałej sytuacji.
Należy przypomnieć, że Krajowa Rada Sądownictwa stanowi organ konstytucyjny, którego pełna autonomia jest gwarantowana przepisami art. 187 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Siłowe wejście do jej siedziby, a także niedopuszczalne ograniczenie dostępu Przewodniczącego Krajowej Rady Sądownictwa sędziego Dagmary Pawełczyk-Woickiej do pomieszczeń służbowych, stanowi niedopuszczalną ingerencję w funkcjonowanie instytucji mającej kluczowe znaczenie dla wymiaru sprawiedliwości, stojącej na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów.
Działania prokuratury, zbiegające się z debatą sejmową nad projektem tzw. ustawy praworządnościowej autorstwa Ministra Sprawiedliwości i Prokuratora Generalnego Waldemara Żurka, budzą poważne wątpliwości odnośnie do ich motywu – mogą być postrzegane jako próba zastraszenia sędziów w przededniu dyskusji nad przygotowanymi przez rząd rozwiązaniami. Projekt wspomnianej ustawy został krytycznie oceniony przez szereg instytucji (m.in. Helsińską Fundację Praw Człowieka) oraz większość środowiska sędziowskiego. W przypadkowość zaistniałej sekwencji zdarzeń trudno uwierzyć.
Jako Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego zdecydowanie podkreślam, że jakiekolwiek czynności procesowe przeprowadzane wobec organów wymiaru sprawiedliwości muszą odbywać się z pełnym poszanowaniem ich autonomii, bez użycia siły i w sposób jak najmniej zakłócający ich funkcjonowanie. Incydent z dnia 21 stycznia 2026 r. przypomina zeszłoroczne, bulwersujące działania podejmowane wobec władzy sądowniczej – polegające m.in. na podważaniu legalności powołań sędziowskich oraz podejmowaniu prób odwołania rzeczników dyscyplinarnych – i wpisuje się w narastający, niepokojący trend osłabiania niezależności sądów.
Stanowczo wzywam do natychmiastowego wyjaśnienia okoliczności wczorajszych wydarzeń w siedzibie Krajowej Rady Sądownictwa i zagwarantowania, że podobne, zagrażające fundamentom państwa prawa działania więcej się nie powtórzą. Wolność dostępu do konstytucyjnych organów wymiaru sprawiedliwości nie może być ograniczana pod pretekstem przeprowadzania czynności prokuratorskich.
Oczekuję od władzy ustawodawczej i wykonawczej podjęcia dialogu z przedstawicielami środowiska sędziowskiego w celu rozwiązania obecnego, narastającego kryzysu dotyczącego wymiaru sprawiedliwości i przywrócenia zaufania obywateli do instytucji państwowych. Jednocześnie oświadczam, że Sąd Najwyższy niezmiennie będzie stał na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów. Jako Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego będę w dalszym ciągu monitorowała sytuację i pozostawała w gotowości do niezwłocznego podjęcia odpowiednich działań prawnych.
Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego
dr hab. Małgorzata Manowska