POSTANOWIENIE
Dnia 16 stycznia 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Paweł Kołodziejski
w sprawie N. J. i in.
skazanej z art. 191 § 1 k.k. i in.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 16 stycznia 2026 r.,
wniosku obrońcy o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Okręgowego
w Tarnobrzegu wobec skazanej N. J.
z dnia 8 kwietnia 2025 r., sygn. akt II Ka 164/24,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Stalowej Woli
z dnia 3 stycznia 2024 r., sygn. akt II K 467/21,
na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. a contrario
p o s t a n o w i ł:
nie uwzględnić wniosku.
UZASADNIENIE
W dniu 24 września 2025 r. do Sądu Najwyższego wpłynęła kasacja obrońcy skazanych N. J. i R. A., który wyrok sądu odwoławczego zaskarżył w całości, podnosząc zarzut wystąpienia bezwzględnej przesłanki procesowej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. w postaci nienależytej obsady Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu (zarzut 1), a nadto – w części odnoszącej się do skazanej N. J. – zarzuty rażącego naruszenia art. 41 § 1 k.p.k. (zarzut 2), art. 370 § 4 k.p.k. w zw. z art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k. w zw. z art. 4 k.p.k. (zarzut 3), art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. (zarzut 4) oraz art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. (zarzut 5). Obrońca w przedmiotowej kasacji, powołując się na przepis art. 532 § 1 k.p.k., zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia w zakresie dotyczącym skazanej N. J. – do czasu rozpoznania kasacji. W uzasadnieniu wniosku podał, że za jego uwzględnieniem przemawia „ranga i charakter postawionych w kasacji zarzutów, wskazujących już przy wstępnej ocenie na ich oczywistą trafność, a przez to skuteczność”. W ocenie wnioskodawcy istnieje zatem realne niebezpieczeństwo poniesienia przez skazaną dolegliwości wynikającej z wykonania prawomocnego wyroku, której nie powinna doznać wobec „zasadności wniesionej kasacji”. Obrońca wskazał, że „skutków wykonania niesłusznej kary pozbawienia wolności nie sposób już będzie odwrócić”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie.
Zastosowanie instytucji opisanej w art. 532 § 1 k.p.k., mówiącej o tym, że w razie wniesienia kasacji Sąd Najwyższy może wstrzymać wykonanie zaskarżonego orzeczenia, jak i innego orzeczenia, którego wykonanie zależy od rozstrzygnięcia kasacji, stanowi odstępstwo od zasady natychmiastowej wykonalności prawomocnych wyroków określonej w art. 9 § 2 k.k.w. Wstrzymanie wykonania prawomocnego orzeczenia ma tym samym charakter wyjątkowy, a skorzystanie z tego rozwiązania staje się możliwe dopiero przy łącznym spełnieniu dwóch przesłanek, tj. wystąpienia oczywistej zasadności zarzutów podniesionych w nadzwyczajnym środku odwoławczym oraz wykazania przez wnioskującego, że dalsze wykonywanie orzeczenia mogłoby wywołać wyjątkowo dolegliwe i nieodwracalne dla skazanego skutki (zob. postanowienie SN z dnia 15 lutego 2018 r., II KK 23/18; postanowienie SN z dnia 7 września 1998 r., II KKN 262/98; postanowienie SN z dnia 14 czerwca 2018 r., II KK 184/18).
Wstępna analiza kasacji wniesionej na korzyść skazanej N. J. nie pozwala stwierdzić zaistnienia wyżej wskazanych okoliczności. Autor tego nadzwyczajnego środka odwoławczego podniósł co prawda zarzut bezwzględnej przyczyny odwoławczej w postaci nienależytej obsady sądu ad quem, niemniej wskazywane uchybienie nie skutkuje w świetle orzecznictwa Sądu Najwyższego automatycznie zaistnieniem przesłanki z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Również pozostałe zarzuty nie są na tyle oczywiste, aby na tym etapie przesądzać o ich zasadności czy niezasadności. Dotyczą one zarówno jakości przeprowadzonej przez sąd odwoławczy kontroli instancyjnej, jak też zastrzeżeń skarżącego co do bezstronności składu organu ad quem, a także obiekcji co do sposobu przeprowadzenia postępowania dowodowego w toku postępowania apelacyjnego oraz dokonanej na tym etapie ewaluacji dowodów. Ocena zasadności tych zarzutów wymaga zatem podjęcia szczegółowej i pogłębionej analizy akt sprawy. W tej sytuacji wskazywana przez wnioskodawcę obawa, że wykonanie przez skazaną wymierzonej jej kary rodzić będzie nieodwracalne skutki, nie jest wystarczającym powodem do zastosowania nadzwyczajnej instytucji przewidzianej w art. 532 § 1 k.p.k. Tego rodzaju okoliczność musi być bowiem powiązana ze stwierdzeniem ewidentnej, niejako „rzucającej się w oczy” wadliwości zaskarżonego wyroku, której – jak wskazano wyżej – Sąd Najwyższy nie dopatrzył się podczas wstępnej analizy zarzutów kasacyjnych.
Końcowo podkreślić należy, że niniejsze orzeczenie w żadnej mierze nie przesądza o treści przyszłego rozstrzygnięcia co do wniesionej kasacji. Co więcej, nie wyklucza nawet uznania zarzutów postawionych w kasacji za oczywiście zasadne (zob. postanowienie SN z dnia 11 marca 2022 r., III KO 12/22).
Z tych też względów orzeczono jak w sentencji.
[J.J.]
[r.g.]