POSTANOWIENIE
3 grudnia 2025 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Krzysztof Grzesiowski
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 3 grudnia 2025 r. w Warszawie
zażalenia K.R.
na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu
z 25 marca 2025 r., II WSC 7/25,
w sprawie z wniosku Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Trzciance
z udziałem K.R., D.R. i Spółdzielni Mieszkaniowej w C.
o wpis wzmianki o przyłączeniu się wierzyciela Spółdzielni Mieszkaniowej w C. do prowadzonej egzekucji z nieruchomości,
1. oddala zażalenie;
2. przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego
w Poznaniu na rzecz adwokata W.D. kwotę 240 zł (dwieście czterdzieści złotych) powiększoną o należny podatek od towarów i usług - tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu zażaleniowym.
UZASADNIENIE
1. Sąd Okręgowy w Poznaniu postanowieniem z 25 marca 2025 r. odrzucił jako niedopuszczalną skargę kasacyjną uczestniczki postępowania K.R. od postanowienia Sądu Okręgowego w Poznaniu z 16 grudnia 2024 r. oddalającego apelację uczestniczki w sprawie dotyczącej wpisu wzmianki o przyłączeniu kolejnego wierzyciela do egzekucji z nieruchomości (art. 927 k.p.c.).
2. Zażalenie na postanowienie wniosła uczestniczka postępowania, zarzucając naruszenie w szczególności art. 5191 k.p.c. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
3. Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z Kodeksem postępowania cywilnego postępowanie wieczystoksięgowe zalicza się do postępowania nieprocesowego, a sprawy rozpoznawane w postępowaniu wieczystoksięgowym są sprawami z zakresu prawa rzeczowego. Jak wynika z art. 5191 § 1 k.p.c., w sprawach z zakresu prawa rzeczowego skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji co do istoty sprawy oraz od postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończących postępowanie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.
4. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśniono, że za orzeczenia kończące postępowanie w sprawie w postępowaniu wieczystoksięgowym należy uznać postanowienia, które prowadzą do zmian w zakresie ujawnionych praw podmiotowych, nie zaś do rozstrzygnięcia zagadnień o charakterze wpadkowym lub ubocznym. Do kategorii takiej nie mogą być zaliczane wpisy ostrzeżeń i wzmianek o charakterze wpadkowym, które mają jedynie na celu zabezpieczenie prawidłowego toku postępowania wieczystoksięgowego lub innego albo zabezpieczenie skuteczności ewentualnego orzeczenia. Również ich wykreślenie nie stanowi rozstrzygnięcia o tym charakterze (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 20 grudnia 2012 r., IV CSK 207/12).
5. W orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowane jest stanowisko, że od wpisu (wykreślenia) wzmianki o przyłączeniu się kolejnego wierzyciela na podstawie art. 927 KPC do toczącej się egzekucji z nieruchomości skarga kasacyjna nie przysługuje (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 17 czerwca 2020 r., V CZ 98/19). Wpis o przyłączeniu się do egzekucji, powoduje, że skutki wpisu ostrzeżenia o jej wszczęciu obejmują kolejnego wierzyciela, wpis ten ma charakter zabezpieczający i jako taki nie może być uznany za kończący postępowanie w sprawie w postępowaniu wieczystoksięgowym.
6. Z uwagi na niedopuszczalność skargi kasacyjnej odnoszenie się do pozostałych zarzutów zażalenia jest już zbędne.
7. Z przytoczonych względów, na podstawie art. 39814 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.
8. O kosztach pełnomocnika z urzędu orzeczono na podstawie § 16 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 11 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu.
(G.N.-J.)
[r.g.]