POSTANOWIENIE
Dnia 10 grudnia 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Demendecki (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Tomasz Przesławski
SSN Adam Redzik
w sprawie ze skargi D. Spółka Akcyjna z siedzibą w W.
na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki
w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym we Wrocławiu w sprawie o sygn.
I AGa 266/22,
z udziałem Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej
i Spraw Publicznych w dniu 10 grudnia 2025 r.,
oddala skargę.
Tomasz Przesławski Tomasz Demendecki Adam Redzik
UZASADNIENIE
Pismem z dnia 21 stycznia 2025 r. (data prezentaty Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu) pozwana D. Spółka Akcyjna z siedzibą w W. (dalej: „skarżąca”), reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła do Sądu Najwyższego skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu przed Sądem Apelacyjnym we Wrocławiu w sprawie o sygn. I AGa 266/22 (dalej: „skarga”). Skarżąca wniosła o:
1) Stwierdzenie przewlekłości postępowania w niniejszej sprawie,
2) Zobowiązanie Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, I Wydział Cywilny, na podstawie art. 6 ust. 3 Ustawy do merytorycznego rozpoznania niniejszej sprawy w terminie 2 miesięcy od rozpoznania skargi, a w szczególności do:
a. Wydania rozstrzygnięcia w zakresie stwierdzenia nieważności lub ewentualnego uchylenia uchwał walnego zgromadzenia, zgodnie z żądaniem strony pozwanej zawartym w odpowiedzi na apelację z dnia 23 sierpnia 2022 r., tj. oddalenia apelacji powoda;
b. Rozpoznanie lub pozostawienie aktualnych oraz ewentualnych dalszych wniosków powoda o wyłącznie sędziów orzekających w sprawie bez dalszego biegu, a to na podstawie art. 531 § 2 KPC.
c. Oddalenie wszelkich ewentualnych wniosków powoda o zawieszenie postępowania w związku z wnioskami o wyłączenie Sędziów.
3) Przyznanie na podstawie art. 12 ust. 4 Ustawy od Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu na rzecz strony pozwanej kwoty 10.000,00 zł;
Ponadto, na podstawie art. 2262 § 2 pkt 3 k.p.c., o przyznanie od powoda na rzecz strony pozwanej podwyższonych kosztów postępowania i uwzględnienie ich w orzeczeniu kończącym sprawę.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że w sprawie wystąpiła bezczynność, która nie znajduje żadnego usprawiedliwienia bowiem postępowanie apelacyjne trwa niemal trzy lata, przy czym sprawę można było rozstrzygnąć już na pierwszej rozprawie. Przyczyną takiego stanu rzeczy jest m.in. składanie przez Powoda wniosków formalnych, które stanowią nadużycie prawa procesowego.
Skarb Państwa - Prezes Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu na podstawie art. 10 ust. 3 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1725 z późn. zm.) zgłosił swój udział w sprawie oraz wniósł o oddalenie skargi.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1725; dalej: „ustawa o skardze na przewlekłość”), strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych albo dłużej niż to konieczne do załatwienia sprawy egzekucyjnej lub innej dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego (przewlekłość postępowania). Dla stwierdzenia, czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania, należy w szczególności ocenić terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez sąd w celu wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie albo czynności podjętych przez prokuratora prowadzącego lub nadzorującego postępowanie przygotowawcze w celu zakończenia postępowania przygotowawczego lub czynności podjętych przez sąd lub komornika sądowego w celu przeprowadzenia i zakończenia sprawy egzekucyjnej albo innej sprawy dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego. Dokonując tej oceny, uwzględnia się łączny dotychczasowy czas postępowania od jego wszczęcia do chwili rozpoznania skargi, niezależnie od tego, na jakim etapie skarga została wniesiona, a także charakter sprawy, stopień faktycznej i prawnej jej zawiłości, znaczenie dla strony, która wniosła skargę, rozstrzygniętych w niej zagadnień oraz zachowanie się stron, a w szczególności strony, która zarzuciła przewlekłość postępowania (art. 2 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość).
O przewlekłości postępowania można mówić zarówno wtedy, gdy sąd nie podejmuje żadnych czynności, jak i wtedy, gdy je podejmuje, ale są one nieprawidłowe i w ich następstwie dochodzi do zwłoki w rozpatrzeniu sprawy (postanowienie Sądu Najwyższego z 24 lutego 2016 r., III SPP 53/15). Na znaczenie sprawnego rozstrzygania sporów sądowych, jako jednego z elementów zagwarantowanego konstytucyjnie prawa do sądu, zwraca się uwagę w literaturze (S. Pikulski, J. Szczechowicz, Ludzki wymiar prawa a przewlekłość postępowania sądowego (w:) Księga Jubileuszowa Profesora Tadeusza Jasudowicza, Toruń 2004, s. 353 i n.).
W dotychczasowym orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmowano, że o przewlekłości postępowania apelacyjnego można zasadniczo mówić w przypadku bezczynności sądu drugiej instancji polegającej na niewyznaczeniu rozprawy apelacyjnej, która trwa co najmniej 12 miesięcy (postanowienia Sądu Najwyższego: z 12 maja 2005 r., III SPP 96/05; z 16 marca 2006 r., III SPP 10/06 oraz z 21 marca 2006 r., III SPP 13/06). Jednocześnie jednak ugruntowane jest stanowisko, że przewlekłość jest pojęciem odnoszącym się do konkretnego zdarzenia, które po wnikliwej analizie należałoby uznać za nadmiernie rozciągnięte w czasie i niezasadnie przedłużające się (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z 21 kwietnia 2021 r., I NSP 20/21, oraz z 15 listopada 2022 r., I NSP 322/22). Powyższe oznacza, że standard ochrony prawa do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki ma charakter zindywidualizowany (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z 11 lipca 2019 r., I NSP 48/19; z 6 maja 2020 r., I NSP 34/20; z 10 listopada 2020 r., I NSP 142/20; z 28 września 2021 r., I NSP 145/21; z 14 września 2022 r., I NSP 251/22; z 15 listopada 2022 r., I NSP 322/22). Co do zasady więc, przewlekłość jest pojęciem względnym i zawsze musi być odnoszona do konkretnych realiów sprawy i przyjętego trybu postępowania. Należy także nadmienić, że jedynie nadmierne odstępstwa od czasu koniecznego do wykonania określonych czynności sądowych, prac i procedur mogą być uznawane za tworzące stan nieuzasadnionej zwłoki (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z 13 lipca 2017 r., III SPP 33/17; z 21 kwietnia 2021 r., I NSP 20/21).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że nie naruszono w niej prawa do sądu w aspekcie rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki.
Sekwencja działań Sądu Apelacyjnego w sprawie o sygn. akt I AGa 266/22 ustalona na podstawie akt sprawy przedstawia się następująco. W dniu 31 lipca 2021 r. do Sądu Okręgowego we Wrocławiu wpłynął pozew wniesiony przez D. przeciwko D. S.A. w W. (obecnie D. S.A. w W.). Postępowanie w tej sprawie toczyło się pod sygn. X GC 497/15. W dniu 29 grudnia 2021 r. Sąd Okręgowy we Wrocławiu wydał wyrok w sprawie X GC 497/15. W dniu 19 lipca 2022 r. do Sądu Okręgowego we Wrocławiu wpłynęła apelacja Powoda od powyższego wyroku. W apelacji Powód wniósł m.in. o przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego z akt sprawy karnej oraz rozpoznanie sprawy na rozprawie. 27 lipca 2022 r. akta sprawy wraz z apelacją wpłynęły do Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu. Sprawa została zarejestrowana w repertorium I AGa za numerem 266/22. Tego samego dnia sporządzono raport z losowania - przydziału sędziego referenta w sprawie. Zarządzeniem z dnia 2 sierpnia 2022 r. m.in.: doręczono odpis apelacji pełnomocnikom Pozwanego i Interwenienta Ubocznego oraz zawiadomiono ich o składzie sądu. W dniach 25 sierpnia 2022 r. i 26 sierpnia 2022 r. do Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu wpłynęły odpowiedzi na apelację wniesione kolejno przez: Pozwanego i Interwenienta Ubocznego. 16 marca 2023 r. wydano zarządzenie w przedmiocie wyznaczenia rozprawy apelacyjnej na 25 maja 2023 r. oraz zawiadomieniu o tym terminie pełnomocników stron oraz Interwenienta Ubocznego. W dniu 19 maja 2023 r., na podstawie art. 15 zzs1 pkt. 4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842, z późn. zm.), zwrócono się do Prezesa Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu o rozważenie wydania zarządzenia w przedmiocie rozpoznania sprawy I AGa 266/22 w składzie trzech sędziów z uwagi na szczególną zawiłość sprawy. Ponadto wydano zarządzenie w przedmiocie skierowania sprawy do SLPS - po wydaniu przez Prezesa Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu zarządzenia o rozpoznaniu sprawy w składzie trzech sędziów oraz poinformowaniu pełnomocników stron o składzie. W dniu 22 maja 2023 r. Prezes Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu zarządził rozpoznanie sprawy I AGa 266/22 w składzie trzech sędziów. Tego samego dnia wygenerowano raport z losowego przydziału w sprawie pozostałych sędziów wyznaczonych do orzekania w sprawie I AGa 266/22. W dniu 25 maja 2023 r. do Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu wpłynął wniosek Powoda o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziego referenta oraz wszystkich pozostałych sędziów powołanych na wniosek KRS ukształtowanej w składzie i trybie przewidzianym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw oraz referendarzy orzekających w Sądzie Apelacyjnym we Wrocławiu. Zastępca Przewodniczącego I Wydziału Cywilnego, na podstawie art. 47b ustawy z 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju Sądów Powszechnych w zw. z § 69 ust. 4 i § 72 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 18 czerwca 2019 r. Regulamin urzędowania sądów powszechnych zarządził wyznaczenie zastępcy do składu sądu w miejsce jednego z wylosowanych sędziów, o czym zawiadomiono strony. Na rozprawie 25 maja 2023 r. sąd postanowił odroczyć rozprawę celem nadania biegu wnioskowi Powoda o wyłączenie sędziów. 30 maja 2023 r. sporządzono raport z losowania - przydziału w sprawie I AGo 87/23 (dot. ww. wniosku) sędziego referenta. W dniu 6 czerwca 2023 r. do sądu wpłynęło pismo Powoda zawierające uzupełnienie wniosku z 25 maja 2023 r. oraz sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej zawartej w tym wniosku. Na podstawie zarządzenia z 18 lipca 2023 r. Powód został wezwany do doprecyzowania podstawy prawnej wniesionego przez niego wniosku o wyłączenie sędziów - w terminie 7 dni pod rygorem uznania, że Powód wnosi wniosek o wyłączenie w trybie art. 26 § 2 u.SN. 16 sierpnia 2023 r. do sądu wpłynęło pismo Powoda zawierające doprecyzowanie wniosku. Postanowieniem z 28 sierpnia 2023 r., sygn. I AGo 87/23 Sąd Apelacyjny we Wrocławiu oddalił wniosek o wyłączenie sędziów wyznaczonych do rozpoznania sprawy I AGa 266/22. Ponadto wydano zarządzenie w przedmiocie pozostawienia w aktach bez dalszych czynności wniosku Powoda o wyłączenie sędziów objętych wnioskiem ale niebędących członkami składu orzekającego w sprawie I AGa 266/22 oraz pouczenia Powoda, że dalsze takie wnioski i pisma z nimi związane zostaną pozostawione w aktach sprawy bez dalszych czynności. Pismem, które wpłynęło do sądu 28 września 2023 r. Powód wniósł o sporządzenie pisemnego uzasadnienia ww. postanowienia z 28 sierpnia 2023 r., sygn. I AGo 87/23. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem został doręczony Powodowi 17 listopada 2023 r. W dniu 30 listopada 2023 r. (data prezentaty) Powód złożył zażalenie na postanowienie z 28 sierpnia 2023 r., sygn. I AGo 87/23. W zażaleniu zawarł nadto wniosek o wyłączenie: wszystkich sędziów Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu powołanych na urząd na wniosek KRS ukształtowanej w składzie i trybie przewidzianym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, referendarzy sądowych w Sądzie Apelacyjnym we Wrocławiu oraz Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu. Zażalenie zostało zarejestrowanie w repertorium I AGzp za numerem 206/23. Na zarządzenie z 1 grudnia 2023 r. sprawa została skierowana do losowania w systemie SLPS. 20 grudnia 2023 r. sporządzono raport z losowania - przydziału sędziów do orzekania w sprawie I AGz 206/23. Postanowieniem z 21 grudnia 2023 r. w sprawie o sygn. I AGz 206/23 Sąd Apelacyjny we Wrocławiu oddalił zażalenie. Ponadto tego samego dnia zarządzono: pozostawienie w aktach bez dalszych czynności wniosku Powoda o wyłączenie sędziów, referendarzy oraz Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu zawartego w treści zażalenia oraz – po upływie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie postanowienia z 21 grudnia 2023 r., I AGz 206/23 - przedstawienie akt sędziemu referentowi celem podjęcia dalszych czynności w sprawie. Pismem, które wpłynęło do sądu 18 stycznia 2024 r. Powód wniósł o sporządzenie pisemnego uzasadnienia postanowienia z 21 grudnia 2023 r., I AGz 206/23. 1 lutego 2024 r. odpis ww. postanowienia wraz z pisemnym uzasadnieniem zostały przekazane do doręczenia Powodowi. Na podstawie zarządzenia z 27 marca 2024 r. wyznaczono termin rozprawy apelacyjnej na 14 czerwca 2024 r. o czym zawiadomiono pełnomocników stron oraz Interwenienta Ubocznego. 29 maja 2024 r. (data prezentaty) Powód wniósł m.in. o zniesienie wyznaczonego terminu rozprawy. W dniu 14 czerwca 2024 r. (data prezentaty) Powód wniósł o zawieszenie postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 4 k.p.c. z uwagi na zainicjowanie postępowania dyscyplinarnego wobec sędziów orzekających w sprawie ewentualnie o wyłączenie od rozpoznania sprawy sędziów pozostających w składzie sądu. Na rozprawie 14 czerwca 2024 r. Sąd oddalił wniosek o zawieszenie postępowania i postanowił nadać bieg wnioskowi powoda o wyłączenie jednego z sędziów (tj. zastępcy sędziego pozostającego w składzie orzeczniczym). Wobec powyższego sąd postanowił odroczyć rozprawę. Na podstawie zarządzenia z 17 czerwca 2024 r. wniosek o wyłączenie sędziego został wpisany do repertorium AGo oraz skierowany do SLPS. Wniosek o wyłączenie pozostałych sędziów pozostających w składzie sądu orzekającym w sprawie został pozostawiony w aktach sprawy bez dalszych czynności. 19 czerwca 2024 r. sporządzono raport z losowania w sprawie I AGo 134/24. W dniu 18 czerwca 2024 r. (data prezentaty) Powód wniósł o sporządzenie uzasadnienia postanowienia wydanego na rozprawie 14 czerwca 2024 r. (o odmowie zawieszenia postępowania). Sędzia wylosowany do orzekania w sprawie I AGo 134/24 zażądał wyłączenia go od rozpoznania ww. sprawy. Wniosek został wpisany do repertorium AGo na zarządzenie z 1 lipca 2024 r. 3 lipca 2024 r. sporządzono raport z losowania – przydziału w sprawie I AGo 152/24. Postanowieniem z 8 lipca 2024 r., I AGo 152/24 Sąd Apelacyjny we Wrocławiu uwzględnił ww. żądanie. W dniu 5 września 2024 r. wydano zarządzenie w przedmiocie pozostawienia wniosku Powoda o wyłączenie sędziego bez żadnych dalszych czynności na podstawie art. 531 § 2 k.p.c.
W dniu 14 września 2024 r. wydano zarządzenie w przedmiocie wyznaczenia terminu rozprawy apelacyjnej na 13 stycznia 2025 r. o czym zawiadomiono pełnomocników stron oraz Interwenienta Ubocznego. 13 stycznia 2025 r. (data prezentaty sądu) Powód wniósł o zawieszenie postępowania na podstawie art. 177 § 1 pkt 4 i § 2 k.p.c. oraz o wyłączenie sędziów Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu powołanych na urząd na wniosek nieprawidłowo ukształtowanej KRS oraz referendarzy sądowych w Sądzie Apelacyjnym we Wrocławiu. Na rozprawie 13 stycznia 2025 r. Przewodniczący składu orzekającego poinformował Powoda o pozostawieniu w aktach sprawy bez dalszych czynności na podstawie art. 531 § 2 k.p.c. wniosku o wyłączenie sędziów i referendarzy. Ponadto sąd postanowił oddalić wniosek o zawieszenie postępowania. Powód złożył do protokołu ponowny wniosek o wyłączenie od orzekania w sprawie sędziów pozostających w składzie orzeczniczym oraz wszystkich sędziów Sadu Apelacyjnego we Wrocławiu. W konsekwencji sąd odroczył rozprawę celem rozpoznania wniosku powoda oraz celem rozpoznania wniosku powoda o uzasadnienie postanowienia z 14 czerwca 2024 r. Postanowieniem z 16 stycznia 2025 r. Sąd Apelacyjny odrzucił wniosek powoda o sporządzenie uzasadnienie postanowienia z 14 czerwca 2024 r. Tego samego dnia wydano zarządzenie w przedmiocie przedstawienia akt przewodniczącej wydziału celem nadania biegu wnioskowi powoda o wyłączenie sędziów. Na podstawie zarządzenia z 20 stycznia 2025 r. ww. wniosek został skierowany do SLPS i wpisany do repertorium AGo Tego samego dnia sporządzono raport z losowego przydziału sędziego referenta w sprawie I AGo 8/25.Pismem z dnia 6 lutego 2025 r. powód złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia postanowienia z dnia 16 stycznia 2025 r. Pismem przewodnim z dnia 11 lutego 2025 r. Sąd Apelacyjny przedstawił Sądowi Najwyższemu skargę na przewlekłość postępowania wniesioną przez D. S.A. z/s w W. z dnia 31 stycznia 2025 r., skargę D. z dnia 20 stycznia 2025 r. wraz z odpowiedzią Prezesa Sądu Apelacyjnego. Akta sprawy Sądu Apelacyjnego do dnia 11 lipca 2025 r. znajdowały się w Sądzie Najwyższym załączone do sprawy I NSP 73/25 prowadzonej w przedmiocie skargi na przewlekłość wniesionej przez powoda. Zarządzeniem z dnia 15 lipca 2025 r. Sąd Apelacyjny wniosek powoda z dnia 13 stycznia 2025 r. o wyłączenie sędziów pozostawił w aktach sprawy bez żadnych dalszych czynności oraz zarządzono przedłożenie sędziemu referentowi akt celem nadania sprawie biegu. W dniu 6 sierpnia 2025 r. akta ponownie przesłano do Sądu Najwyższego celem rozpoznania przedmiotowej skargi.
Sąd Najwyższy mając na uwadze okoliczności sprawy i terminowość czynności podejmowanych przez Sąd Apelacyjny we Wrocławiu stwierdza, że całościowa ocena analizowanego postępowania nie pozwala na przyjęcie aby było ono prowadzone przewlekle.
Sekwencja działań Sądu Apelacyjnego przedstawiona powyżej, wskazuje na przerwy pomiędzy poszczególnymi czynnościami mieszczącymi się w standardowym czasie trwania przerw pomiędzy czynnościami w sprawie podejmowanymi przez sądy powszechne. Nadto, w świetle powołanego wyżej orzecznictwa Sądu Najwyższego, podkreślającego, iż bezczynności sądu drugiej instancji polega na niewyznaczeniu rozprawy apelacyjnej, która trwa co najmniej 12 miesięcy, istną na kanwie niniejszej sprawy okolicznością, jest fakt wyznaczenia przez Sąd Apelacyjny terminu rozprawy apelacyjnej w przeciągu niespełna 8 miesięcy od przekazania apelacji. Kolejne terminy rozpraw wyznaczane były niezwłocznie po rozpoznaniu czasochłonnych, bowiem wymagających rejestracji pod nową sygnaturą i kierowania do losowania, wniosków powoda.
Należy przyznać rację skarżącemu, iż to działania powoda doprowadziły do długoterminowego toku postępowania, bowiem każdorazowo obligowały one sąd do odraczania rozprawy i podejmowania szeregu czynności nakierowanych na rozpoznanie składanych przez Powoda wniosków - poczynając od ich rejestracji we właściwym repertorium poprzez wylosowanie składu sędziowskiego i kończąc na wydaniu rozstrzygnięcia. Biorąc jednak pod uwagę, że czas rozpoznawania kolejnych wniosków nie przekroczył 4 miesięcy należy stwierdzić, że sąd procedował je sprawnie. Warto również zauważyć, że najdłuższy okres pomiędzy wydaniem postanowienia o odroczeniu rozprawy a wyznaczeniem nowego terminu rozprawy wynosił 10 miesięcy (tj. pomiędzy postanowieniem wydanym na rozprawie 25 maja 2023 r. a zarządzeniem z 27 marca 2024 r.), przy czym pomiędzy tymi czynnościami sądu toczyło się również postępowanie zażaleniowe (na postanowienie z 28 sierpnia 2023 r. w przedmiocie wniosku Powoda o wyłączenie sędziów), które zakończyło się wydaniem postanowienia z 21 grudnia 2023 r., w sprawie I AGz 206/23. W pozostałych wypadkach okres oczekiwania na wyznaczenie nowego terminu rozprawy wynosił około 3 miesięcy. Powyższe wskazuje, że wydłużony czas trwania postępowania stanowi konsekwencję dużej aktywności Powoda, a nie opieszałości Sądu Apelacyjnego.
Zaznaczyć należy, iż rolą Sądu Najwyższego rozpatrującego skargę na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki jest badanie terminowości podejmowanych czynności przez sąd przed którym toczy się postępowanie, którego skarga dotyczy. Na kanwie niniejszej sprawy natomiast, przebieg postępowania, który został szczegółowy opisany powyżej wskazuje na to, że Sąd Apelacyjny wszelkie czynności w sprawie podejmuje sprawnie i adekwatnie do składanych przez strony wniosków. Jak już wskazano, rację ma skarżący, że merytoryczne rozpoznanie sprawy jest tamowane przez działanie Powoda, co może być rozpatrywane w kategoriach nadużycia prawa procesowego (art. 41 k.p.c.). Trzeba jednak zauważyć, że fakt ten zdaje się zauważać również Sąd Apelacyjny, który konsekwentnie stosuje art. 531 § 2 k.p.c., natomiast ocenie Sądu Najwyższego w zakresie stwierdzenia przewlekłości postępowania podlega działanie sądu, a nie strony postępowania. Trudno bowiem wyobrazić sobie zasadność finansowej odpowiedzialności Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu na podstawie ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki w sytuacji, kiedy to postępowanie staje się przewlekłe jedynie z powodu nadawania biegu i rozpatrywania wniosków składanych w toku postępowania przez jedną ze stron, do czego sąd jest zresztą prawnie zobligowany, a nie z powodu opieszałości w działaniu organu sądowego.
Całokształt okoliczności sprawy wskazany powyżej przesądza o braku bezczynności Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu w sprawie o sygn. I AGa 266/22 i skutkuje oddaleniem skargi wraz z wszystkimi jej wnioskami szczegółowymi.
Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy o skardze na przewlekłość, orzekł jak w sentencji postanowienia.
Tomasz Przesławski Tomasz Demendecki Adam Redzik
[MR]
[r.g.]