ZARZĄDZENIE
Dnia 3 listopada 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Wiesław Kozielewicz
w przedmiocie wniosku skazanego M.G.
o wznowienie postępowania zakończonego
prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach
z dnia 28 sierpnia 2008 r., sygn. akt II AKa 181/08,
utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach
z dnia 17 marca 2008 r., sygn. akt XVI K 211/06
zarządził:
odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania sporządzonego przez skazanego M.G.
UZASADNIENIE
W myśl art. 545 § 2 k.p.k. wniosek o wznowienie postępowania, jeśli nie pochodzi od prokuratora, powinien zostać sporządzony i podpisany przez adwokata, radcę prawnego albo radcę Prokuratorii Generalnej. Przewidziany w powołanym przepisie tzw. przymus adwokacko – radcowski, wprowadza dodatkowy warunek formalny wniosku o wznowienie postępowania. Skazany M.G. wniósł o ustanowienie obrońcy z urzędu do sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie postępowania. Wyznaczony przez Sąd Najwyższy w niniejszej sprawie, jako obrońca z urzędu, adwokat H.T. (k. 25), w piśmie z dnia 23 września 2025 r poinformował Sąd Najwyższy, iż nie stwierdził podstaw do sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania (k. 33 – 36v.). Odpis tej opinii został doręczony skazanemu M.G. (por. informacje na k. 36v., k. 38 i k. 47). W tej sytuacji zarządzeniem z dnia 6 października 2025 r., wezwano skazanego M.G. do usunięcia braku formalnego jego osobistego wniosku, poprzez przedłożenie w terminie siedmiu dni od daty otrzymania pisma, wniosku o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 28 sierpnia 2008 r., sygn. akt II AKa 181/08, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 17 marca 2008 r., sygn. akt XVI K 211/06, sporządzonego i podpisanego przez adwokata lub radcę prawnego, pod rygorem odmowy przyjęcia wniosku (k. 38). Wezwanie to skazany M.G. otrzymał w dniu 14 października 2025 r. (por. k. 47). W zakreślonym siedmiodniowym prekluzyjnym terminie skazany M.G. nie uzupełnił braku formalnego swojego pisma procesowego zawierającego wniosek o wznowienie postępowania, albowiem nie przedłożył w tym terminie wniosku o wznowienie postępowania sporządzonego i podpisanego przez adwokata lub radcę prawnego. Wskazać należy, że siedmiodniowy prekluzyjny termin do uzupełnienia braków formalnych pisma, jest terminem który nie może zostać skrócony, ani przedłużony (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 6 kwietnia 2006 r., sygn. akt II KZ 12/06, LEX nr 182952, z dnia 10 kwietnia 2006 r., sygn. akt IV KZ 13/06, R – OSNKW 2006, poz. 805, z dnia 17 września 2008 r., sygn. akt III KZ 85/08, R – OSNKW 2008, poz. 1867, z dnia 9 grudnia 2016 r., sygn. akt IV KZ 59/16, Legalis). Konsekwencją nieuzupełnienia przez stronę w terminie braku formalnego wniosku o wznowienie postępowania jest odmowa jego przyjęcia.
Przypomnieć też trzeba, iż ustanowienie obrońcy z urzędu w sprawie o wznowienie postępowania, nie następuje po to aby sporządził on wniosek o wznowienie, gdyż skazany uważa, że w sprawie istnieją podstawy do wznowienia postępowania, lecz wyłącznie po to, aby rozważył, czy ze względu na rzeczywiście zaistniałe uchybienia postępowania zachodzą podstawy do sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania. Polska procedura karna nie przewiduje również instytucji swoistego ,,przymuszenia” ustanowionego z urzędu adwokata lub radcy prawnego, do sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie postępowania, jak również instrumentu prawnego, który zobowiązywałby sąd do wyznaczania z urzędu kolejnego adwokata lub radcę prawnego, w sytuacji, gdy poprzednio ustanowiony z urzędu adwokat lub radca prawny, po przeanalizowaniu akt sprawy, nie znalazł podstaw do sporządzenia i podpisania wniosku o wznowienie postępowania. Ustawa procesowa nie przewiduje również, aby sąd, który wyznaczył obrońcę z urzędu, dokonywał oceny zasadności stanowiska obrońcy w przedmiocie braku podstaw do sporządzenia wniosku o wznowienie postępowania, a tego w istocie żąda od Sądu Najwyższego skazany M.G. w piśmie z dnia 7 października 2025 r. (k. 42 – 45). Jedynie w sytuacji stwierdzenia rażącego naruszenia przez wyznaczonego z urzędu obrońcę obowiązków procesowych, należy ustanowić nowego obrońcę z urzędu, oraz zastosować instytucję sygnalizacji o której mowa w art. 20 k.p.k. Ustanowiony w niniejszej sprawie obrońca z urzędu adwokat H.T. sporządził opinię o braku podstaw do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. W realiach sprawy nie można zasadnie wywodzić, iż ten adwokat wykonując zlecone mu w niniejszej sprawie czynności, uczynił to z rażącym naruszeniem obowiązków, a tylko w takim, wyjątkowym wypadku, zachodziłaby konieczność ustanowienia kolejnego obrońcy z urzędu.
W tym stanie rzeczy, zgodnie z art. 530 § 2 k.p.k. i art. 120 § 2 k.p.k., które to przepisy stosuje się w postępowaniu o wznowienie postępowania (por. treść art. 545 § 1 k.p.k.), należało odmówić przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania sporządzonego osobiście przez skazanego M.G..
[WB]
[a.ł]