Sygn. akt IV CSK 234/18

POSTANOWIENIE

Dnia 5 grudnia 2018 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Karol Weitz

w sprawie z wniosku S. P.
przy uczestnictwie J. P.
o zniesienie współwłasności,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 5 grudnia 2018 r.,
na skutek skargi kasacyjnej uczestnika postępowania

od postanowienia Sądu Okręgowego w B.
z dnia 23 listopada 2017 r., sygn. akt II Ca (…),

1. odrzuca skargę kasacyjną,

2. zasądza od uczestnika postępowania na rzecz wnioskodawcy kwotę 2700 zł (dwa tysiące siedemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z dnia 23 listopada 2017 r. Sąd Okręgowy w B. oddalił apelację uczestnika postępowania J. P. od postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia 9 lutego 2017 r. wydanego w sprawie z wniosku S. P. o zniesienie współwłasności. Postanowieniem z dnia 9 lutego 2017 r. dokonane zostało zniesienie współwłasności nieruchomości położonej w S. przy ul. B. o wartości 191.700 zł, dla której Sąd Rejonowy w B. prowadzi księgę wieczystą (…), przez przyznanie jej na własność wnioskodawcy S. P. i zasądzenie od wnioskodawcy na rzecz uczestnika postępowania J. P. kwoty 57.510 zł tytułem spłaty jego udziału we współwłasności.

W skardze kasacyjnej uczestnik J. P. zakwestionował przyjęty sposób zniesienia współwłasności, wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia przez przyznanie wnioskodawcy S. P. własności zaprojektowanego lokalu mieszkalnego na piętrze budynku znajdującego się na nieruchomości, a uczestnikowi J. P. lokalu na parterze tego budynku i zasądzenie od uczestnika na rzecz wnioskodawcy kwoty 27.190 zł tytułem dopłaty. Wartość przedmiotu zaskarżenia uczestnik określił na kwotę 84 700 zł, tj. kwotę odpowiadającą wartości lokalu, którego własność miałaby mu zostać przyznana w wyniku zniesienia współwłasności.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że w sprawach działowych (dział spadku, podział majątku wspólnego małżonków, zniesienie współwłasności), w razie zaskarżenia orzeczenia co do istoty sprawy, wartość przedmiotu zaskarżenia wyznacza nie wartość całego dzielonego majątku, ale wartość konkretnego interesu (roszczenia, żądania) lub składnika majątkowego, którego dotyczy środek odwoławczy. Z reguły nie może ona przekraczać wartości udziału przysługującemu skarżącemu uczestnikowi, chyba że podważa on zasadę podziału, objęcie lub nieobjęcie orzeczeniem poszczególnych rzeczy lub praw lub rozliczenie nakładów bądź rozstrzygnięcie dotyczące roszczeń z tytułu posiadania rzeczy wspólnej, gdyż wtedy wartość przedmiotu zaskarżenia może być wyższa niż wartość jego udziału. Wskazana przez skarżącego w skardze kasacyjnej wartość przedmiotu zaskarżenia nie jest wiążąca dla sądu drugiej instancji ani dla Sądu Najwyższego i podlega weryfikacji na podstawie akt sprawy, z pominięciem zasad określonych w art. 25 i 26 k.p.c. (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 21 stycznia 2003 r., III CZ 153/02, OSNC 2004, Nr 4, poz. 60, z dnia 20 lutego 2015 r., V CSK 239/14, nie publ., z dnia 13 marca 2015 r., III CZ 13/15, nie publ., z dnia 18 marca 2015 r., III CSK 419/14, nie publ., z dnia 19 czerwca 2015 r., IV CZ 16/15, nie publ., z dnia 6 listopada 2015 r., II CZ 76/15, nie publ., z dnia 13 stycznia 13 stycznia 2017 r., III CZ 61/16, nie publ., z dnia 26 października 2017 r., II CZ 64/17, nie publ., z dnia 14 marca 2018 r., IV CSK 478/17, nie publ.).

W niniejszej sprawie skarżący zmierza do podważenia sposobu zniesienia współwłasności nieruchomości o wartości 191 700 zł. Nie oznacza to jednak, że w okolicznościach sprawy wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 191 700 zł. Trzeba bowiem uwzględnić to, że skarżący zmierza do takiego zniesienia współwłasności nieruchomości, w którego wynika otrzymałby jeden z dwóch lokali, które miałyby być wydzielone w budynku położonym na nieruchomości. Lokal ten miałby wartość 84 700 zł. Skarżący wnosi ponadto, żeby w ramach dopłaty zasądzona została od niego na rzecz wnioskodawcy kwota 27 190 zł. Po pomniejszeniu o tę kwotę wartości lokalu, o którego przyznanie skarżący wnosi, wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi 57 510 zł.

Zgodnie z art. 5191 § 4 pkt 4 k.p.c., w sprawach dotyczących zniesienia współwłasności skarga kasacyjna nie przysługuje, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż sto pięćdziesiąt tysięcy złotych. Mając na względzie ustaloną wartość przedmiotu zaskarżenia należy przyjąć, że skarga kasacyjna jest w niniejszej sprawie niedopuszczalna i jako taka podlega odrzuceniu (art. 3986 § 2 i 3 k.p.c.).

Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.

O kosztach postępowania kasacyjnego Sąd Najwyższy orzekł na podstawie art. 520 § 3 i art. 98 § 3 w związku z art. 99 i art. 13 § 2 oraz art. 108 § 1 w związku z art. 391 § 1, art. 39821 i art. 13 § 2 k.p.c.

aj