I ZSK 8/24

POSTANOWIENIE

Dnia 5 maja 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Marek Siwek

w sprawie prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] X. Y.

po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej

na posiedzeniu w dniu 5 maja 2026 r.

z urzędu

kwestii przedłużenia zawieszenia prokuratora w czynnościach

na podstawie art. 150 § 4 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. – Prawo o prokuraturze (Dz. U. z 2024 r. poz. 390, z późn. zm.)

postanowił:

przedłużyć zawieszenie w czynnościach prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] X. Y. na okres jednego roku, tj. do dnia 4 maja 2027 r.

UZASADNIENIE

Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Prokuratora Generalnego dla […] okręgu regionalnego wystąpił do Sądu Najwyższego Izby Odpowiedzialności Zawodowej z wnioskiem o rozpoznanie sprawy dyscyplinarnej X. Y. – prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...], obwinionego o to, że uchybił godności urzędu w taki sposób, że w okresie od 1 grudnia 2016 r. do 15 marca 2017 r. w [...], w krótkich odstępach czasu i w wykonaniu z góry powziętego zamiaru wspólnie i w porozumieniu z inną ustaloną osobą podżegał K. J. oraz współdziałających z nim M. C. i W. R. do spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu R. P. w postaci całkowitej albo znacznej, trwałej niezdolności do pracy w zawodzie, wywołując przy tym przekonanie K. J. i M. C. o istnieniu wpływów w instytucjach państwowych, podjął się pośrednictwa w załatwieniu ich spraw dotyczących postępowań karnych – w przypadku K. J. sprawy prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...] pod sygn. akt […], a w przypadku M. C. sprawy prowadzonej przez Sąd Rejonowy w [...] pod sygn. akt […] w zamian za wyżej opisaną korzyść osobistą, co odpowiada znamionom czynu zabronionego z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.k. i art. 230 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k., tj. przewinienia dyscyplinarnego z art. 137 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 28 stycznia 2016 r. – Prawo o prokuraturze.

Postanowieniem Sądu Dyscyplinarnego przy Prokuratorze Generalnym z dnia 24 czerwca 2024 r. sygn. akt […] prokurator X. Y. został zawieszony w czynnościach na okres do dnia 5 listopada 2024 r.

Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 31 października 2024 r. przedłużył zawieszenie w czynnościach prokuratora X. Y. do dnia 4 maja 2025 r., a postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2025 r. do dnia 4 maja 2026 r.

Sąd Najwyższy Izba Odpowiedzialności Zawodowej, zważył co następuje.

Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...] X. Y. stanął pod zarzutem popełnienia deliktu dyscyplinarnego określonego w art. 137 § 1 pkt 5 u.p.p. Na duże prawdopodobieństwo popełnienia czynu realizującego jego znamiona wskazuje zgromadzony w sprawie materiał dowodowy w postaci m.in. zeznań świadków: R. P., K. J. (częściowo), M. C. (częściowo), K. Z. (częściowo), W. R. (częściowo), D. U. (częściowo); wyjaśnień T. B. (częściowo) oraz wyjaśnień X. Y. (częściowo) oraz inne jeszcze dowody.

Podstawę faktyczną zarzutu postawionego prokuratorowi X. Y. tworzą okoliczności związane z podżeganiem K. J. i M. C. do spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu R. P. (z którym X. Y. znajdował się w konflikcie o charakterze osobistym), w zamian za co X. Y. miał podjąć się pośrednictwa w uzyskaniu korzystnych dla sprawców planowanego czynu rozstrzygnięć w prowadzonych przeciwko nim w innych sprawach postępowaniach karnych. Jeśli wskazane okoliczności zostaną procesowo wykazane, będzie to oznaczało, że prokurator X. Y. swoim zachowaniem wypełnił znamiona przestępstwa z art. 18 § 2 k.k. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.k. i art. 230 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k.

W tej sytuacji dalsze wykonywanie czynności służbowych przez X. Y. podważałoby w oczach opinii publicznej autorytet urzędu prokuratorskiego oraz autorytet prokuratury jako organu wykonującego zadania w zakresie ścigania przestępstw oraz stojącego na straży praworządności. Osłabiałoby także społeczne zaufanie do urzędu prokuratorskiego. Trudno bowiem przyjąć, aby osoba, na której ciążą zarzuty popełnienia poważnego przestępstwa o wysokim stopniu społecznej szkodliwości, polegającego m.in. na deklarowanym wykorzystaniu zajmowanego stanowiska prokuratorskiego do bezprawnego wywierania wpływu na tok postępowań karnych prowadzonych innych sprawach, mogłaby – bez uszczerbku dla wizerunku i autorytetu prokuratury – nadal wykonywać czynności związane z realizacją zadań prokuratury. Do czasu procesowego wyjaśnienia wskazanych zarzutów konieczne jest zatem odsunięcie prokuratora X. Y. od wykonywania obowiązków służbowych.

W ocenie Sądu Najwyższego nie ustały przesłanki uzasadniające zawieszenie w czynnościach prokuratora Prokuratury Okręgowej w [...] X. Y.

Co do okresu, na jaki zostało przedłużone zawieszenie wyżej wymienionego w czynnościach służbowych, należy stwierdzić, że aktualnie wyznaczenie terminu pierwszej rozprawy dyscyplinarnej nadal nie jest możliwe z uwagi na zainicjowane wnioskiem obwinionego i niezakończone postępowanie w sprawie z wniosku o przeprowadzenie testu niezawisłości i bezstronności (sygn. akt I ZB 5/25). Postępowanie to zostało zawieszone do czasu rozstrzygnięcia zagadnień prawnych przedstawionych postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 20 października 2023 r. sygn. akt III CB 40/23, Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Jednocześnie charakter zarzuconego obwinionemu przewinienia dyscyplinarnego przemawia za koniecznością dalszego utrzymania stanu, w którym obwiniony odsunięty jest od wykonywania czynności na stanowisku prokuratora.

Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.

[M. T.]

[r.g.]