POSTANOWIENIE
3 lutego 2026 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Piotr Telusiewicz
na posiedzeniu niejawnym 3 lutego 2026 r. w Warszawie
w sprawie z powództwa R. G.
przeciwko Skarbowi Państwa - Prezesowi Sądu Rejonowego w […] i Skarbowi Państwa - Prezesowi Sądu Okręgowego w […]
o zapłatę,
na skutek skargi R. G. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 28 grudnia 2022 r. sygn. I ACa 1113/21, wydanym na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 6 lipca 2021r., sygn. akt I C 812/21, oraz postanowieniem Sądu Najwyższego z 20 czerwca 2024 r. sygn. I CSK 2958/23,
I. odrzuca skargę o wznowienie postępowania w sprawie z powództwa R. G. przeciwko Skarbowi Państwa-Prezesowi Sądu Okręgowego w […] i Prezesowi Sądu Rejonowego w […] zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Najwyższego z 20 czerwca 2024 r. sygn. akt I CSK 2958/23
II. przekazuje Sądowi Apelacyjnemu w Katowicach skargę powoda o wznowienie postępowania w sprawie z powództwa R. G. przeciwko Skarbowi Państwa-Prezesowi Sądu Okręgowego w […] i Prezesowi Sądu Rejonowego w […] zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 28 grudnia 2022 r. sygn. I ACa 1113/21, wydanym na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 6 lipca 2021r., sygn. akt I C 812/21.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 9 lipca 2025 r., Sąd Apelacyjny w Katowicach, w sprawie ze skargi powoda o wznowienie postępowania w sprawie z powództwa R. G. przeciwko Skarbowi Państwa-Prezesowi Sądu Okręgowego w […] i Prezesowi Sądu Rejonowego w […] o zapłatę, zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 28 grudnia 2022 r. sygn. I ACa 1113/21, wydanym na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 6 lipca 2021r., sygn. akt I C 812/21, oraz postanowieniem Sądu Najwyższego z 20 czerwca 2024 r. sygn. I CSK 2958/23, stwierdził swoją niewłaściwość i skargę przekazać do rozpoznania Sądowi Najwyższemu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga powoda o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Najwyższego z 20 czerwca 2024 r. podlegała odrzuceniu. Wynika to nie tylko z treści art. 399 i 4011 k.p.c. ale i ugruntowanego orzecznictwa Sądu Najwyższego (zob. postanowienia SN z: 6 marca 2025 r., I CSK 1853/24; 11 grudnia 2024 r., I PUNP 3/24; 26 marca 2024 r., I CNP 3/24; 21 grudnia 2023 r., I CSK 194/23; 19 grudnia 2017 r., I UO 2/17; 5 grudnia 2012 r., I CO 49/12; 6 maja 2003 r., I CO 7/03). Wniosek ten sprowadza się do twierdzenia, że z wyjątkiem art. 399 § 2 w związku z art. 4011 i art. 13 § 2 k.p.c. - skarga o wznowienie postępowania nie przysługuje od orzeczeń kończących postępowanie w sprawie w sposób formalny. Do takich orzeczeń niewątpliwie należy postanowienie o odmowie przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania. Wyrażony pogląd jest sprzeczny z przywołanym przez Sąd Apelacyjny poglądem prezentowanym w sprawie Sądu Najwyższego prowadzonej pod sygnaturą akt I CSK 747/23.
Marginalnie trzeba wskazać na pogląd, że Sąd Najwyższy, który rozpoznawał skargę kasacyjną i ją oddalił, albo który odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, nie jest sądem wyższej instancji w rozumieniu art. 405 zdanie pierwsze k.p.c., ponieważ orzeka poza tokiem instancji. W takiej sytuacji do wznowienia postępowania właściwy jest sąd drugiej instancji (zob. postanowienie SN z 18 marca 2015 r., I UO 2/14). W związku z tym Sąd Apelacyjny niewłaściwie stosowałby art. 405 k.p.c.. Jest to jednak pogląd mniejszościowy.
Uwzględniając jednak przywołaną argumentację, wyrażoną odnośnie do niedopuszczalności wniesienia skargi o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem o odmowie przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, a także na podstawie art. 200 § 14 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
Piotr Telusiewicz
[a.ł]